Vài ư nghĩ tản mạn về buổi
Sinh Hoạt Văn Học Nghệ Thuật
ngày 07-05-2006

Đoàn Huyên ghi

           Thính đường vang dội tiếng vỗ tay đáp lời chào mừng tạm biệt đầy chân t́nh của nhạc sĩ Từ Công Phụng. Buổi sinh hoạt đă chấm dứt trong cái bâng khuâng nuối tiếc của mọi ngườị. Khán giả lục tục kéo nhau ra về.Theo ḍng người tôi bước ra khỏi thính đường,ḷng lâng lâng khoái căm, trí miên man với bao ư nghĩ về buổi sinh hoạt hấp dẫn, phong phú và đầy nghệ thuật vừa qua .
          Giờ này chắc hẳn các anh chị trong ban tổ chức đang vui lắm. Buổi sinh hoạt đă thành công. Thành công không phải chỉ ở số ngướ tham dự (trên 200 người - một con số đáng kể cho những buổi sinh hoạt như thế này), ở chương tŕnh phong phú ?, tôi nghĩ buổi sinh hoạt c̣n thành công ở chỗ đă đáp ứng đúng hy vọng, đúng mục đích của ban tổ chức: đẩy loại h́nh sinh hoạt vốn èo uột, non nớt lên thêm một bước.
          Tôi nhớ lại, vào buổi sinh hoạt ra mắt sách được tổ chức vào ngày 19-06-2005, cũng các anh chị đó, đă bày tỏ niềm hy vọng bước đầu tạo một gợn sóng cho mặt hồ văn học vốn phẳng lặng như mặt nước muà thu. Kể từ ngaỳ đó, có thêm được một số buổi ra mắt sách nữa:  

          . Ngày 25-06-2005 nhà văn nữ Y La Lê Khắc Ngọc Quỳnh với tập truyện ngắn "Nét Phong Lan".    

          . Tháng 10-2005, nhà thơ lăo thành Từ Lan t́nh làng tập thơ "Cỏ Nội".         

          . Ngày 06-05-2006 họ nhà Đất của nhà văn Trà Lũ đă có thêm một đứa con mang tên "Đất Nhà".

          và hôm nay là buổi sinh hoạt này. Các viên sỏi liên tiếp ném xuống mặt hồ tuy không tạo nỗi ba đào dậy sóng nhưng cũng đă gây gợn sóng lao xao. Mặt hồ văn học vốn phẳng lặng như mặt nước mùa thu đó bây giờ cũng đă thấy "sóng biếc theo làn hơi gợn trí". Xin một điểm son cho tất cả nhừng buổi sinh hoạt đẵ qua.
          Thêm vào đó, những buổi sinh hoạt này chứng tỏ cây văn hóa Việt Nam vẫn đang tiếp tục lớn mạnh, đơm bông kết trái xum xuê dù đang phải mọc nhờ trên đất người. Điều đó có nghĩa là truyền thống văn học dân tộc đang được tiếp tục duy tŕ và phát triển trong cộng đồng Việt Nam ở hải ngoại. Một điểm son nữa cho những buổi sinh hoạt này.
          Trở lại với buổi sinh hoạt văn học, nghệ thuật hôm nay, chúng tôi thấy cần ghi nhận một ưu điểm trong quá tŕnh tổ chức. Thay v́ theo phong cách cũ, mời diễn gỉa có tên tuổi đến tŕnh bày và giới thiệu về tác gỉa và tác phẩm, ban tổ chức đă xử dụng h́nh thức hỏi đáp để chính tác gỉa có dịp tâm t́nh cùng khán gỉa cũng như làm sáng tỏ những điểm khán gỉa c̣n thắc mắc về con người cũng như tác phẩm của ḿnh. Màn hỏi đáp giữa MC Bích Nga và nhà thơ Hoàng Xuân Sơn cũng như giữa nhà văn Song Thao và nhạc sĩ Từ Công Phụng đă làm cho không khí thính pḥng thêm sinh động, gây thích thú cho khán gỉa với những nụ cười thật tươi và thoải mái. Mọi người không c̣n cái căm giác g̣ bó của không khí nhạc thính pḥng nữa.

          Rất tiếc v́ thời gian eo hẹp nên phần giới thiệu ba tác phẩm: "Phiếm 2" cuả Song Thao, "Tác gỉa Việt Nam" của Lê Bảo Hoàng và "Qúa Khứ Trước Mặt" của Luân Hoán phải rút ngắn đến mức tối đa khiến khán gỉa chưa thấy hết được những nét hay và gía trị của ba tác phẩm đó, nhất là cuốn "Tác Gỉa Việt Nam", đây là bộ tự điển văn học, nghệ thuật vô cùng quư giá được Lê Bảo Hoàng dầy công sưu tập trong 6 năm trời. Một cuốn sách không thể thiếu trong trong tủ sách gia đ́nh của những người yêu chuộng văn học, nghệ thuật. "Qúa KhứTtrước Mặt" là cuốn hố kư được viết bằng một văn phong đặt biệt Luân Hoán. Tuy là hồi kư của Luân Hoán nhưng chúng ta có thể t́m thấy cái h́nh ảnh của thời ấu thơ, cái tâm t́nh đối với gia đ́nh, với xă hội, cái quan niệm về cuộc sống của thời đi học, đi lính VNCH hay lưu lạc trên đất người của chính chúng ta.
          Phần thu hút khán gỉa hơn hết vẫn là phần tŕnh diễn nhạc t́nh Từ Công Phụng của chính tác gỉa và các ca sĩ Toronto. Bên cạnh MC Bích Nga, thi sĩ Bắc Phong đă nhận lời giới thiệu những đoạn văn ngắn của thi sĩ Luân Hoán viết về những bài hát của Từ Công Phụng. (không có trích dẫn trong bài viết này) Với lối đọc và giọng nói truyền cảm của MC Bắc Phong, phần giới thiệu này đă làm cho khán giả thêm nhiều thích thú.

          Nhưng chúng ta cũng không quên giọng ngâm thơ tuyệt vời của Vân Khanh. Trải bao năm tháng, tiếng ngâm của Vân Khanh vẫn ngọt ngào, êm ả ru hồn người nghe đi vào cung bậc của loại h́nh lục bát nhịp nhàng với bài "Dịu Dàng" của thi sĩ Hoàng Xuân Sơn. Giọng ngâm của Vân Khanh vẫn là giọng không thể thiếu được trong các buổi sinh hoạt có liên hệ đến thơ trong cộng đồng Việt Nam ở vùng đô thị Toronto này . Chúng tôi xin mỡ ngoặc ở đây để hoan nghinh tinh thần phục vụ nghệ thuật, phục vụ cộng đồng của chị Vân Khanh v́ dù bị tai nạn gây ra khó khăn cho việc đi lại, chị cũng vẫn đến và tŕnh diễn, tŕnh diễn với tất cả tâm hồn để phục vụ khán gỉa.
          Hát nhạc Từ Công Phụng không phải dễ. Chúng tôi được biết các ca sĩ đă phải bỏ nhiều công sức để tập dượt với 3 nhạc sĩ tài hoa tại Toronto: Phạm Xuân Khôi (piano va keyboard), Nguyễn Thế An (guitar) và Nguyễn Phúc Thế Khải (violon). Khán thính gỉa đă được thưởng thức một chương tŕnh thật phong phú, thật tuyệt vời….
"Thân mang kiếp dă tràng đem đời xe tơ duyên
Trên băi cát hăo huyền
Chợt nghe lớp sóng xô lên đời ḿnh nhiều cay đắng
Cuộc t́nh trên tháng ngày muộn phiền
C̣n in vết hằn đời ḿnh
Người ơi hăy ru t́nh ta vùi quên ?.."

(Kiếp dă tràng)
          Bằng một giọng hát cao vút, Ti Ti đă đưa người nghe đến với các quan niêm ẩn hiện nét bi quan về cuộc đời của nhạc sĩ Từ Công Phụng.
Vẫn với giọng ca mạnh mẽ, âm hưởng vang:
"Ơn em thơ dại từ trời
Theo ta xuống biển vớt đời ta trôi
Ơn em dáng mỏng mưa vời
Theo ta lên núi về đố yêu thương
Tạ ơn em , tạ ơn em ..."
(Giữ đời cho nhau)
          Duy Hùng đă gửi đến chúng ta lời dặn ḍ, nhắc nhở đơn giản nhưng chân t́nh tha thiết của Du Tử Lê, của Từ Công Phụng (mà cũng chính là của chúng ta) về vai tṛ, vị trí của người đàn bà đi bên cuộc đời ḿnh . Tạ ơn em v́ em đă đem cho ta t́nh yêu.
         Điền Nguyên với giọng ca truyền căm đă đặt hết hồn ḿnh vào bài hát, chuyển tất cả nỗi buồn của tác gỉa khi t́nh yêu đă qua đi, đă vụt bay:
"Mưa soi dấu chân em qua cầu
Theo những cánh rong trôi niềm đau
Đời em đă khép đi vội vàng
T́nh ta cũng lấp lối thiên đường
Như cách chim khuất ngàn, như cánh chim khuất ngàn
C̣n mong, c̣n ngóng chi ngày yêu dấu ....
(Mắt lệ cho người)
          Tiếp nốt Điền Nguyên là tiếng hát Phối Trân, một nữ ca sĩ rất quen mà cũng thật lạ. Rất quen v́ đây không phải là lần đâù cô hát cho mọi ngướ nghe. Phối Trân đă xuất hiện nhiều lần trên sân khấu của những buổi dạ vũ từ thiện . Nhưng hôm nay đây là lần đầu tiên cô đứng trước khán thính gỉa trong cái không khí thật nghiêm túc của buổi nhạc thính pḥng. Cái yên lặng, lắng nghe của khán gỉa đă thực sự gây nguồn cảm hứng cho cô. Và cô đă hát, hát thật hay, thật vững vàng, thật truyền cảm. Tiếng hát của cô xoáy vào ḷng người như giọt lệ t́nh đang nhỏ những giọt thương đau lên trái tim khô héo
"Một mai khi xa nhau
Người cho cho tạ lỗi
Dù kiếp sống đă rêu phong rồi
Giọt nước mắt xót xa
Nhỏ xuống trái tim khô, một đời tôi tê tái ...
(Giọt lệ cho ngàn sau)
          Chưa hết bàng hoàng xúc động với giọng ca Phối Trân, khán gỉa lại rơi vào sững sờ với giọng ca của một ca sĩ trẻ, khuôn mặt thật xa lạ với những sinh hoạt ca nhạc ở đại đô thị Toronto: ca sĩ Nguyễn Thắng. Những tràng pháo tay vang vang dù Nguyễn Thắng chưa dứt đoạn nhạc đầu đă chứng tỏ cảm t́nh nồng nhiệt khán gỉa dành cho Nguyễn Thắng. Với chất giọng mạnh, làn hơi cao vút, Nguyễn Thắng đă vượt qua đưọc cái khó khăn của âm điệu, cung bậc trong nhạc Từ Công Phụng để đưa tâm linh của người nhạc sĩ đi sâu vào hồn người nghe
"Tôi nghe hắt hiu từ mắt em ngắt lạnh
Con dế buồn tự tửû giữa đêm khuya
Bầy sẽ cũ cũng qua đời lặng lẽ
Em ở đó bờ sông c̣n ẩm cát
Con con sóng t́nh vỗ măi một âm quen
(Trên ngọn t́nh sầu)
          "Bây giờ tháng mấy rồi hởi em?" Với giọng ca mạnh mẽ, vẫn cuốn hút như bao giờ, Bích Yến đă thay Từ Công Phụng ba lần lên tiếng hỏi người yêu về một cái mốc thời gian. Hỏi thật vẩn vơ, cái vẩn vơ hậu quả của nỗi nhớ thương người yêu. Tiếng hát Bích Yến đă đẩy sâu nỗi nhớ thương đó vào tâm hồn người nghe, nỗi nhớ thương lung linh với h́nh ảnh đôi môi, bờ vai, khóe mắt của em yêu
"Áo em đẹp màu thơ
Môi tràn đâỳ ước mơ ...
.......
Em ơi, thôi đừng buồn anh nữa
Nh́n nhau buồn vời vợi
Để mùa đông buốt giá bờ vai mềm
..............
Mùa đông chết đi rố mùa Xuân
Mắt em đẹp trời sao
Cho ḿnh thương nhớ nhau ....
(Bây giờ tháng mấy)

"Chiều nay có mùa Thu đi về
Buồn vương mây c̣n giăng khắp lối ..."

          Muà Thu của t́nh buồn, mùa Thu mùa của biệt ly. Đôi song ca Điền Nguyên & Phối Trân đă diễn đạt một cách truyền căm cái day dứt, cái đắng cay của một cuộc t́nh chia tay
"Buồn không hỡi người đă đi rồi
T́m những đâu những ngày vui êm ấm
Người đi theo năm tháng không cùng
Thương mắt em hay buồn
Nh́n mùa thu chết bên sông ....

(Mùa Thu mây ngàn)
          Biệt ly, xa cách, buồn thương, nhung nhớ, tất cả quyện chặt con tim của kẻ t́nh si, bật lên thành tiếng tơ mềm mà giọng ca ấm áp của Nguyễn Hải đă diễn tả rất thuyết phục
"Chiều nay ngồi viết riêng cho em
Cho em bài hát êm đềm, trôi theo tiếng tơ mềm
Nhờ mây gửi đến riêng cho em
Cho em ngàn lời yêu thương, trôi trên nụ cười phong kín ...
(Bài cho em)

Tiếng hát Lâm Quynh Như đem đến những âm điệu kỳ diệu của nỗi cô đơn, xa vắng t́nh yêu

"Một ḿnh đi lang thang trong mùa đông rét mướùt
Nghe bơ vơ hồn ḿnh lạc loài
Buồn dậy lên trên dung nhan gầy xanh của tuổi
Trên tháng ngày hằn vết đời ḿnh ...."
(Tuổi xa người)
          Với giọng ca ngọt ngào, Xuân Mai đă diễn tả một cách tṛn trịa nỗi niềm tâm sự mang một tia chớp lạc quan lóe lên giữa những giọt t́nh buồn trong ḍng nhạc Từ Công Phụng
"Nghe thời gian lướt qua mùa xuân khẽ sang
Chừng như không gian đang sưởi ấm những giọt t́nh nồng .............
Đă qua đi ngày tháng úa môi sầu nhớ t́nh người buồn tênh
Em, chút giọt lệ ấm khóc mừng một ngày hạnh phúc miên man ...."
(T́nh Tự mùa Xuân)
          Lại thêm một bất ngờ đến với khán thính gỉa, cái tài của thi sĩ Hoàng Xuân Sơn không phải chỉ dừng lại ở vần điệu lục bát .... anh c̣n có tài ca hát ở cái tuổi sắp được nhà nước phục vụ, lại không phải là ca sĩ chuyên nghiệp, nhưng giọng ca trầm ấm của anh cũng đủ lôi cuốn, thuyết phục người nghe đồng t́nh với người nhạc sĩ: hăy nh́n những giọt lệ buồn của những cuộc t́nh không trọn vẹn như một bắt đầu cho nắng vàng hạnh phúc của cuộc đời
"Người ơi, người ơi t́m đâu thấy nữa đời xuân thắm
Với t́nh yêu chúng ta như giọt sớm mai
Như giọt sớm mai long lanh trên cánh hoa vàng
Gom một chút nắng vàng
Hát lên soi hạnh phúc trên tháng ngày đă qua ......"
(Trên tháng ngày đă qua)

          Để kết thúc phần tŕnh bày nhạc Từ Công Phụng của nhũng ca sĩ ở Toronto, Hoàng Lan với giọng hát mà một người ngồi bên cạnh tôi đà diễn tả là "đặc sánh như một ly cà phê đậm". Tiếng hát Hoàng Lan quyện chặt lấy nhau, da diết, buồn rười rượi đưa ta vào một cảnh giới đậm màu sắc bi quan. Tiếng hát như một thở dài năo nuột
"Đời anh sớm muộn ǵ
Đời em sớm muộn ǵ
T́nh ta sớm muộn ǵ .......cũng hấp hối ...
Thôi cũng đành một kiếp trăm năm đời người sẽ qua ....."
(Như chiếc que diêm)
          Tóm lại, tất cả các ca sĩ ở Toronto đều đă tŕnh diễn bằng tất cả khả năng và cảm hứng của ḿnh. Khán gỉa đă nhậân ra được điều đó và dành t́nh cảm sâu đậm cho tất cả những giọng ca của thành phố Toronto (cần nhắc lại khi một anh trong ban tổ chức nhắc đến phần tŕnh diễn của các ca sĩ Toronto, khán gỉa đă đáp ứng bằng những tràng pháo tay thật nồng nhiệt). Có thể nói ngoài những Duy Hùng, Điền Nguyên, Bích Yến, Ti Ti, Lâm Quỳnh Như, Xuân Mai, Nguyễn Hải, Hoàng Lan, làng ca nhạc Toronto lại có thêm hai khuôn mặt mới đầy tài năng: Phối Trân và Nguyễn Thắng.

          Phần tŕnh diễn của nhạc sĩ Từ Công Phụng thiết nghĩ không cần nhắc lại quá nhiều. Có nhắc lại cũng bằng thừa. Hơn 200 khán thính gỉa ngồi chật thính pḥng đă nói lên tất cả sự hâm mộ của những người yêu thích nhạc đối với người nhạc sĩ của t́nh yêu: Từ Công Phụng. Từ "Bây Giờ Tháng Mấy 1 & 2" cho đến "Măi Măi Bên Em", tiếng hát Từ Công Phụng luôn được nồng nhiệt đón nhận.

          Ở đây tôi chỉ muốn ghi lại một cử chỉ rất đẹp, rất nghệ sĩ của nhạc sĩ Từ Công Phụng. Đáp lại ḷng hâm mộ của những người yêu nhạc, anh Từ Công Phụng đă không ngại nhọc nhằn đến với chúng ta. Tối 06-05-2006 anh phải dự một party ở Montreal thật khuya. Ngủ vài tiếng là phải ra phi trường v́ máy bay cất cánh lúc 6 gị hơn. Đến Toronto là đă hơn 9 giờ sáng, nghỉ ngơi chưa được bao nhiêu th́ anh cùng các anh Song Thao và Luân Hoán ngồi phỏng vấn với đài truyền h́nh VHN trước khi anh đến dự buổi sinh hoạt của chúng ta vào lúc 1 giờ trưa.
Tuy mệt nhọc anh vẫn hát cho chúng ta nghe 5 bài và đă không phụ ḷng người hâm mộ trong việc tiếp chuyện và kư tên lưu niệm cho những người thích nhạc anh. Và đặc biệt hơn hết, với tinh thần phóng khoáng của một nghệ sĩ anh đă không nhận một chút thù lao nào.

Song Thao - Từ Công Phụng - Luân Hoán và pv Việt Phương (đài VHN)

Cuộc vui nào rồi cũng có lúc tàn. Chúng ta đă đến tham dự buổi sinh hoạt với tấm ḷng yêu thơ, văn, nhạc. Các anh Từ Công Phụng, Song Thao, Hoàng Xuân Sơn, Luân Hoán cũng đến với chúng ta bằng tất cả chân t́nh của những người làm văn học nghệ thuật. Mong rằng buổi sinh hoạt hôm nay sẽ hằn in dấu ấn trong kư ức chúng ta . Và cái liên hệ "người làm văn học nghệ thuật" với "người thưởng thức văn học nghệ thuật" sẽ bền chặt "măi măi bên nhau".
Cuối cùng xin tạ ơn những văn, thi, nhạc, ca sĩ cũng như những người tham dự, tất cả đă đem lại cho tôi một bửa ăn tinh thần đầy hứng thú và bổ ích.

Toronto, tháng 05-2006
Đoan Huyền