Tuyển Tập
20 Người Viết tại Canada

Trình diện bạn đọc Montréal



bản tin:


Chiều ngày 20 tháng 5 năm 1995, vào lúc 15 giờ, tại giảng đường B - 421 thuộc đại học Montréal, Canada, nhóm Việt Thường đã cho trình diện trước đông đảo bạn đọc và bạn văn Montréal, Tuyển Tập 20 Người Viết Canada, Một tuyển tập gồm thơ văn do một số nhà thơ nhà văn Việt Nam cư trú trên toàn cõi lãnh thổ Canada góp mặt. Dựa theo hình thức tổ chứ quen thuộc, buổi sinh hoạt văn học này cũng được chia làm 3 phần:

  1. Nghi thức thường lệ:
  2. Trình sách, được diễn tiến theo thứ tự:
  3. Ca nhạc: Với hầu hết các khuôn mặt văn nghệ hiện cư ngụ tại Montréal tham gia . Phần này được chị Quách Kim Lân, phu nhân của nhà thơ Hoàng Xuân Sơn giới thiệu.

Buổi sinh hoạt kết thúc thành công như thường lệ. Tinh thần yêu chuộng văn học nghệ thuật của cư dân ViệtNam tại Montréal luôn luôn là điểm tựa cho những cuộc sinh hoạt văn học tại địa phương. Tinh thần này luôn luôn được phát huy và đã từng được hầu hết các bạn văn trên thế giới, có dịp ghé qua tham dự, tán thưởng.

Nguyễn Minh Dũng ,ghi


phát biểu của 
nhà văn
Nguyễn Thị Hoàng Bắc


Kính thưa toàn thể qúy vị quan khách
Kính thưa các văn thi hữu có tên trong tuyển tập 20 người viết tại Canada,
Kính thưa ban tổ chức và tất cả các bạn hiện diện trong buổi họp mặt hôm nay

Hôm gặp nhà thơ Trang Châu ở Washington, nhà thơ có thay mặt ban tổ chức rũ tôi sang tham dự buổi họp mặt hôm nay và nhân thể bày tỏ vài cảm nghĩ của một người cũng có võ vẽ tham gia ít nhiều công việc cầm bút, về tuyển tập này. Nhận thấy đây không phải là một công việc dễ dàng nên tôi đã không dám vội vã nhận lời. Cho đến khi cầm được tuyển tập trong tay, tôi càng thấy sự do dự ban đầu của mình là hết sức đúng. Tôi chỉ là người viết truyện ngắn và thỉnh thoảng có viết phê bình thì chỉ là viết tài tử , huống chi có người bảo : một nhà phê bình là một nhà văn thất bại, hoặc nữa : một nhà văn học ba ngày thì trở thành nhà phê bình, còn nhà phê bình thì học ba năm cũng chưa thành được nhà văn. Xin lỗi nếu có quí vị nào viết phê bình ở đây, và nhất là xin lỗi anh Hoàng Chiều Nhân vừa rồi. Câu nói vừa rồi không phải là tôi bịa ra, mà là của ông Chế Lan Viên. Quả tình là tôi không có ngụ ý mỉa mai hay chọc phá gì các nhà phê bình ở đây, mà chỉ có dụng ý trích dẫn những câu nói vừa rồi để chứng minh rằng : Công việc phê bình là công việc vô cùng khó khăn. Nó đòi hỏi rất nhiều công sức, nhiều tâm huyết, nhiều can đảm mà không phải ai cũng có thể làm được. Nhiều công sức vì phải học rộng biết nhiều; nhiều công tâm vì không phải e ngại phe đảng, bè phái; nhiều can đảm vì không chùn bước trước bất cứ một áp lực nào, dầu áp lực đó đến bất cứ từ phía nào, hay phe nhóm nào. Nhà phê bình lấy chân lý làm kim chỉ nam soi đường,lấy lương tâm trong sáng của mình để làm thước đo nhận định. Sự thật cho dẫu là sự thật đáng mất lòng cũng vẫn cứ cần được nói ra.Chính vì vai trò khó khăn đó của nhà phê bình cho nên nó lại nẩy sinh một vấn đề khác, để cho những người cầm bút nói riêng của chúng ta phải suy nghĩ. Không như những câu phát biểu bực bỏ với nhà phê bình như tôi vừa trích dẫn. Ðối với những nhà phê bình đứng đắn, không bè phái, không thiên vị, và đối với những đọc giả không coi văn chương là một trò chơi trà dư tửu hậu của một bọn ăn không ngồi rồi. Trách nhiệm của người cầm bút, theo tôi, không phải là một trách nhiệm dễ dàng. Gần đây chúng ta thường nghe nhắc đến sự phân hoá trong giới cầm bút ở hải ngoại vì những cách nhìn khác nhau về những vấn đề đất nước. Chống Cộng hoặc thân Cộng. Cộng sản hay Quốc Gia. Miền Nam hoặc miền bắc. Tôi cho rằng ở hải ngoại chúng ta không thiếu những chiêu bài tai hại để tặng cho nhau. Sự phân hóa 20 năm nay, dường như đã phí khá nhiều giấy mực của chúng ta. Tôi cho rằng cái cuộc tranh luận kéo dài đó, hiển nhiên là cũng có những mặt tiêu cực lẫn tích cực. Tuy nhiên bọn viết lách chúng tôi vừa phải chú tâm vào việc sáng tạo, lại vừa phải canh chừng để tránh né những sự chụp mũ không phải là không có ít nhiều ác ý. Chưa bao giờ công việc cầm bút một cách đứng đắn lại đòi hỏi nhiều cố gắng và tâm sức như hiện nay. Sự phân hóa tưởng chừng như đã chia rẽ trầm trọng giới cầm bút. Nhưng tôi đã lạc quan và đã không tin những điều ấy. Và càng lúc càng thấy cần thiết của một không khí đoàn kết, thân ái và thương yêu gắn bó giữa những người cầm bút với nhau. Hơn ai hết, chúng ta phải tự nhìn thấy những điểm chung của chính mình, Ðiểm chung và cũng là điểm mạnh, chính là: chỉ có một tấm lòng yêu thương tiếng Việt và nước Việt giữa những người cầm bút và những độc gỉa. Trong tất cả những đau thương và tan nát, do cuộc chiến nam bắc, và hậu quả nặng nề của cái chế độ, lấy sự gian dối làm quốc sách. Lấy lý lịch gia đình và bản thân để phân chia giai cấp. Lấy sự dó xét rình mò lẫn nhau để làm đạo lý đồng bào. Cái chế độ mà tất cả các bạn có mặt ở đây cũng như tất cả người Việt hải ngoại, đã bỏ phiếu bằng chân và bằng mọi cách để thoát ra khỏi nó. Tôi mạo muôi nghĩ rằng, trên hết tất cả những mục đích, bên cạnh những mong ước đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật, trách nhiệm lớn nhất hiện tại của những người cầm bút có lương tâm là đem lòng yêu thương của mình để hàn gắn những đổ vỡ tan hoang của đất nước. Ðể kết hợp lại tất cả những ai cùng một lòng yêu thương nước Việt và dĩ nhiên cùng nặng lòng vì tiếng Việt. Kỷ niệm 20 năm xa xứ, tuyển tập 20 người viết tại Canada, đã đi đầu trong công việc biểu lộ tình yêu thương và nỗi nặng lòng đó. Nếu không thực sự yêu thương tiếng Việt, nếu không quê hương đất nước dân tộc canh cánh bên lòng, nếu thật sự hài lòng với cuộc sống hiện tại, và hoàn toàn quên lãng, tôi nghĩ rằng các tác giả đã không phải mất thì giờ, công sức và cả tiền bạc nữa, như là ban tổ chức, anh Trang Châu đã trình bày, để hoàn thành công trình đáng kể này.

Tuyển tập 20 người viết tại Canada, là một tập trung những tài hoa, xuất sắc của Canada. Tuyển tập còn là một dấu mốc đáng kể ghi lại tất cả những khuôn mặt từ những cây bút thành danh từ lâu và đã lão luyện trong tay nghề, thí dụ như nhà thơ Ðỗ Quý Toàn, nhà thơ Luân Hoán, Hoàng xuân Sơn, Lưu Nguyễn, Nguyễn văn Ba, nguyễn Quốc Trụ, Lâm Hão Dũng, anh Vũ Kiện, Song Thao, anh Phan Ni Tấn, và cũng có sự góp mặt của những cây bút trẻ mà tôi cho là nội lực vô cùng thâm hậu là anh Hoàng Chính và anh Hồ Ðình Nghiêm. Lần này chúng ta cũng sẽ thấy có sự trình làng rất là mới mẻ của hai người đã nổi tiếng về thơ là anh Trang Châu, xin lỗi, như vậy là ba người, anh Trang Châu, anh Nguyễn Ðức Bạt Ngàn và anh Nguyễn Ðông Ngạc, thì thay vì, họ cho là đủ về thơ chăng, thì lại trình cho chúng ta ba cái truyện ngắn cũng gây rất nhiều ngạc nhiên, như anh Hoàng Chiều Nhân vừa phân tích. Ngoài ra cũng có những tác giả, có lẽ là viết đã lâu nhưng cũng là mới đối với một số độc gỉa, thí dụ như anh Nguyễn Minh Ðức, thí dụ như anh Phạm Ðình Cường , cũng đã tạo được những cảm tình và sự chú ý. Và tôi không quên nhắc đến sự hiện diện của ba nhà văn nữ, là chị Hồ Phổ Lại, chị Hồng Hoang, và chị Hoàng Du Thụy.

Tóm lại tuyển tập đã ghi lại những kêt hợp đáng chú ý của một giai đoạn văn học có nhiều biến động nhất của văn học sử Việt Nam. Giai đọan của sự xuất hiện dòng văn học hải ngoại. Từ xa đến đây, tôi chỉ xin mạo muội trình bày một vài ý kiến nhỏ của mình và cũng đồng thời xin phép tỏ lòng ngưỡng mộ của mình, cũng như gởi lời chúc mừng chân thật nhất, nồng nàn nhất đến tất cả các tác giả của tuyển tập. Mong ước tuyển tập sẽ được sự ủng hộ rộng rãi nhất của độc giả, để không phải 20 năm nữa mà chỉ là hai năm nữa thôi, chúng ta lại có dịp tụ họp ở đây để đón nhận một tuyển tập Canada thứ hai, cũng tài hoa, cũng xuất sắc, vì kết hợp hài hòa được nhiều khuynh hướng như tuyển tập hiện qúy vị đang có trong tay, để đem lại niềm hãnh diện chung cho giới cầm bút ở Canada nói riêng, và khối người Việt tại hải ngoại nói chung.

Xin cảm ơn tất cả qúy vị có mặt

Nguyễn Thị Hoàng Bắc
(bài được ghi lại theo băng casette)